Автор: Валиева Алиса Ивановна
Должность: учитель башкирского языка
Учебное заведение: МБОУ Лицей№1 им.Флорида Булякова
Населённый пункт: с.Мишкино Мишкинского района
Наименование материала: сценарий
Тема: Башкортостан–республика моя
Раздел: среднее образование
Тыуған илем - Башҡортостан.
Башкортостан - республика моя.
Цели мероприятия:
привитие любви к родному краю, расширение знаний учащихся о Республике
Башкортостан, знаменательной дате 450-летие добровольного присоединения Башкирии к
Русскому государству, знакомство учащихся с произведениями башкирских поэтов и
писателей о родном крае.
Оформление:
Выставка книг с произведениями башкирских писателей и поэтов о Башкортостане, флаг и
герб Республики Башкортостан,портрет президента РБ Муртазы Губайдулловича
Рахимова, плакаты и стенды о Башкортостане, об Уфе, выставка детских рисунков.
Оборудование:
Музыкальный центр,ДВД – плеер , телевизор, проигрыватель.
I. Ведущий.
Башҡортостан! Һинең гүзәллеккә
Тиң булырлыҡ ерҙәр бармы икән?
Аҡҡош кеүек ап –аҡ Ағиҙелкәй
Ҡайһы илдә генә бар икән?
II. Ведущий.
Шаулап үҫә мәғрур урмандарың,
Туҡ башаҡлы иркен ҡырҙарың,
Данлы илем, гүзәл республикам,
Бүләк булһын һиңә йырҙарым.
III. Песня о Родине. “Минең Ватаным”.
IV.Ученик.(Стихотворение Г. Молодцова “Башкирия” под мелодию курая)
Баширия моя земля и небо,
Моя любовь,
Мой соловьиный край!..
Мне жаль того,
Кто здесь ни разу не был,
Мне жаль того
Кому не пел курай…
Башкирия,
Мое второе сердце,
Второе солнце у меня в окне !
А в пору рос-
Серебряные бусы
Девчонкам сами падают с берез.
Шумят хлеба,
Струится нефть густая,
Растут и хорошеют города.
Звучит над Белой дивный стих Мустая
О радости свободного труда!
V. Ученики.(Стихотворение М. Карима “ О березовом листе” на русском и
башкирском языке.)
Ер шарының картаһына
Ҡараһаң яҡшы ғына,-
Башҡортостан шул картала
Бер япраҡ саҡлы ғына.
Эйе, япраҡ, аҡ ҡайындың
Бер япрағы ни бары.
Ә ҡайыны – бөйөк Рәсәй –
Шундай йәшел, юғары.
Нисә быуат шул япраҡты
Ҡайындан өҙмәк булып,
Боҙ һалҡынында туңдырмаҡ,
Утта көйҙөрмәк булып,
Нисә диңгеҙ аръяғынан
Ниндәй елдәр иҫмәгән,
Ниндәй йәшен уйнамаған,
Ниндәй ҡырау төшмәгән
Шул япраҡты, ашар булып
Нисә төрлө ҡорт һырынған.
Ҡайһы “милләт” , ҡайһы “дәүләт”,
Йә “өммәт” затлы булған.
Ғорур япраҡ өҙөлмәгән
Ғорур ҡайын – әсәнән,
Әсәһенең һуты менән,
Көсө менән йәшәгән.
Взгяни на глобус:
Вот он – шар земной,
На нем Башкирия
С березовый листок величиной
Всего лишь навсего
Не больше обыкновенного листка,
Береза же – великая Россия –
Так зелена, так высока!
Веками тот листок
Сорвать с березы пытались и огонь,
И ливни, и морозы,
Заморские далекие ветра,
И замороски с самого утра.
И сколько гусениц
К ней прилипало встарь? –
“Религия”, “Покорность”, “Государь”!
Но зеленел листок среди ветвей,
Питаясь соком матери своей.
VI. Ведущий.Башҡортостан республикаһы Көньяҡ Урал тауҙары итәгендә урынлашҡан.
Уның майҙаны 143 мең 600 квадрат километр тәшкил итә.Башҡортостанда 21 ҡала, 54
район бар. Баш ҡалаһы – Өфө.
VII.Стихотворение собственного сочинения ученицы 8а класса Крайневой А,
”Башкортостостан”(Звучит флейта.)
VIII. Ведущий. Башҡортостан күп милләтле республика. Халыҡ һаны 4 миллиондан
ашыу. Улар араһында башҡорттар,рустар, татарҙар, сыуаштар, удмурттар, һәм башҡа
халыҡ вәкилдәре бар. Рус һәм башҡорт телдәре- Башҡортостандың дәүләт телдәре булып
тора. Башҡортостан тәбиғәте бик матур. Һигеҙ йөҙгә яҡын күлдәре һәм алты йөҙгә яҡын
йылғалары бар уның.Иң оҙон йылғаһы – Ағиҙел,иң ҙур күле – Асылыкүл, иң тәрән күле-
Яҡтыкүл. Башҡортостанда иң бейек түбә- Ямантау . Башҡортостан бал ҡорттары бөтә
донъяла тиңе булмаған бал төрө менән дан тота.
IX. Ученики: (Стихотворение М.Карима “Россиянин” на русском и башкирском
языке.)
Рус түгелмен, ләкин россиян мин
Россияның һыуын эскәнмен,
Сағылдарҙа имән нисек үҫһә,
Мин был ерҙә шулай үҫкәнмен.
Хаҡлымындыр, тимен, үҙемде әгәр,
Сағыл имәненә оҡшатһам.
Тамырҙарым бит 4 быуат элек
Рәсәй менән барып тоташҡан.
X. Ученик.(Г. Юнысова “Башкортостан”)
Башҡортостан, һин беҙҙең
Тыуған, үҫкән илебеҙ.
Беҙгә икмәк, өй биргән
Һыуын эскән еребеҙ.
Тауың бирә һары алтын.
Ерең бирә ҡара алтын.
Балыҡҡа бай һыуҙарың,
Ашлыҡҡа бай ҡырҙарың.
Ағасҡа бай урманың.
Таҡыр һинең юлдарың,
Матур һинең ҡыҙҙарың,
Батыр һинең улдарың.
XI. Ведущий. (о 450-летии присоединения Башкирии к России.)
XII. Башкирский танец.
XIII. Ведущий.
Башкортостан, поля твои
Пусть будут плодородны,
Пусть будут сыновья твои
Отважны, благородны!
XIV. Ученик.
Ты славишься, Башкортостан
Своей грядой седою.
Пусть с нею нефтяной фонтан
Сравнится высотою.
XV. Ученик.
Пусть яблони твои к земле
От тяжести склонятся,
И пусть в любой твоей семье
В пять раз прибудет счастья.
XVI. Ученик. (Стихотворение К. Кинзябулатовой “Барыһы бар”.)
Сәскәләрҙең алдары,
Алмалары, сейәһе,
Еләктәре, баландары,
Ҡуҙғалаҡлы яланы,
Күп балыҡлы йылғаһы,
Бейек – бейек тауҙары,
Бөҙрә сәсле талдары.
Барыһы Тыуған еремдә,
Башҡортостан илемдә.
XVII. Ученик.
Еще чего желаем мы?
Чтобы в отчизне нашей
Была Башкирия наша
Счастливей всех и краше!
XVIII. Песня на башкирском языке Р. Ғимрани “Шаула баласаҡ”.)
XIX. Ведущий. На этом наше выступление закончено. Спасибо за внимание.